Hazine ve Maliye Bakanlığının kira sözleşmelerinin e-Devlet Kapısı üzerinden hazırlanmasını zorunlu hale getirmeye yönelik çalışması, gayrimenkul sektörü temsilcileri ve tüketici derneklerinden destek gördü. Uygulamayla kira işlemlerinde kayıtlılığın artırılması, sahte ilanların ve yetkisiz kiralamaların önüne geçilmesi hedefleniyor.
E-DEVLET ÜZERİNDEN KİRA SÖZLEŞMESİ NASIL YAPILIYOR?
Bakanlık, kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden hazırlanmasına yönelik hizmetin ilk fazını 4 Kasım 2024'te devreye aldı. Bu kapsamda taşınmaz sahibi tarafından hazırlanan sözleşme, kiracı ve varsa kefilin e-Devlet üzerinden onayına sunuluyor.
Uygulamanın ikinci fazına ise 9 Mayıs 2025'te geçildi. Böylece emlak danışmanları ve yetkilendirilen kişiler de kira sözleşmesi hazırlayarak tarafların onayına sunabilir hale geldi.
Sistemde ayrıca sözleşmelerdeki maddi hataların düzeltilmesi ve bilgilerin güncellenmesine yönelik özellikler de kullanıma açıldı.
SÖZLEŞMELER KAYIT ALTINA ALINACAK
Hazırlanan kira sözleşmeleri, tarafların onayının ardından zaman damgalı ve barkodlu belge olarak oluşturulabiliyor. Belgelerin e-Devlet üzerinden doğrulanabilmesi, kira ilişkilerinin daha güvenli ve şeffaf şekilde kayıt altına alınmasına imkan sağlıyor.
Bakanlığın çalışmasıyla sistemin zorunlu hale getirilmesi planlanırken, sektör temsilcileri uygulamanın kayıt dışılıkla mücadele açısından önemli bir adım olacağını belirtiyor.
“KONTRAT KAYBOLMAZ, KİRA BEDELİ KAYIT ALTINA GİRER”
Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği Genel Başkanı Hakan Akdoğan, uygulamanın zorunlu hale gelmesiyle sahte sözleşmelerin önüne geçilebileceğini ve taşınmaz sahibinin doğrulanabileceğini ifade etti.
Akdoğan, sistemin sözleşmelerin saklanması açısından da önemli olduğunu belirterek, “Kontrat kaybolmaz, taraflar ve kira bedeli kayıt altına girer.” dedi.
Kira sözleşmelerinin merkezi sistemde tutulmasının Türkiye'nin gerçek kira verisini ortaya çıkarabilecek güçlü bir veri tabanı oluşturacağını belirten Akdoğan, bunun kayıt dışı kira gelirleriyle mücadeleyi de kolaylaştıracağını söyledi.
SEKTÖR TEMSİLCİLERİNDEN “ESNEK SİSTEM” UYARISI
Akdoğan, her kira ilişkisinin standart bir e-Devlet şablonuna sığmayabileceğine dikkat çekti. Tahliye taahhüdü, depozito, demirbaşlar, özel şartlar, şirket kiralamaları ve alt kira gibi farklı durumların sistemde karşılanması gerektiğini belirtti.
Yetki belgeli emlak işletmelerine daha fazla yetki ve sorumluluk verilmesinin de uyuşmazlıkları azaltabileceğini ifade eden Akdoğan, kira bedeli, artış şartları ve teslim koşulları gibi ileride sorun oluşturabilecek başlıkların sözleşme aşamasında doğru şekilde düzenlenmesi gerektiğini kaydetti.
“GÜVEN VE ŞEFFAFLIK AÇISINDAN ÖNEMLİ BİR DÖNÜŞÜM”
Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği Başkanı Mustafa Kemal Şahin, kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden hazırlanmasının kira piyasasında güven, şeffaflık ve kayıtlılık açısından önemli bir dönüşüm sağlayacağını söyledi.
Şahin, merkezi ve güvenli altyapının sahte ilanların ve yetkisiz kiralamaların engellenmesine katkı sağlayacağını belirtti. Emlak danışmanlarının sisteme dahil edilmesini de olumlu değerlendiren Şahin, dijital kayıtların ileride yaşanabilecek uyuşmazlıklarda önemli bir güvence oluşturabileceğini ifade etti.
HİSSELİ MÜLKİYET VE KEFİL GİBİ DURUMLARA DİKKAT
Şahin, sistemin yaygınlaşması için bilgilendirme ve eğitim çalışmalarının artırılması gerektiğini belirtti. Hisseli mülkiyet, birden fazla taşınmaz sahibi veya kiracı, kefil ve şirket kiralamaları gibi farklı durumların sistem içerisinde daha kapsamlı şekilde çözülebilmesinin önemine işaret etti.
Sözleşmelerin e-Devlet üzerinden oluşturulmasının tarafların aynı anda aynı yerde bulunma zorunluluğunu da ortadan kaldırdığını belirten Şahin, dijital kayıtların kira uyuşmazlıklarında taraflara kolaylık sağlayacağını söyledi.
TÜKETİCİ DERNEKLERİNDEN E-DEVLET KULLANIMI UYARISI
Tüketiciler Derneği Genel Başkanı Levent Küçük ise dijital kira sözleşmelerinin internet kullanabilen vatandaşlar için kolaylık sağlayacağını ancak e-Devlet kullanımında zorlanan kesimlerin de göz önünde bulundurulması gerektiğini belirtti.
Özellikle belirli yaşın üzerindeki vatandaşların sistem hakkında bilgilendirilmesi gerektiğini vurgulayan Küçük, e-Devlet kullanımını öğretmeye yönelik projelerin artırılmasını istedi.
“SÖZLEŞMELERİN MUHAFAZASI AÇISINDAN YARARLI OLACAK”
Küçük, e-Devlet üzerinden hazırlanan sözleşmelere ihtiyaç duyulduğunda kolayca ulaşılabilmesinin önemli bir avantaj olduğunu belirtti.
Tarafların sözleşmeyi imzalamadan önce birkaç gün inceleme süresine sahip olmasının da faydalı olacağını ifade eden Küçük, sistemin kayıtlı ekonomiye katkı sağlayacağını ve sözleşmelerin muhafazasını kolaylaştıracağını kaydetti.
